تبلیغات

دفتر مقام معظم رهبری
مسئول میراث فرهنگی شهرستان سرایان:
اتمام یک فصل از مرمت آسیاب مصعبی شهرستان سرایان
تاریخ انتشار : 28 مهر 1397 - 12:47  |  
کد مطلب: 9098
مسئول میراث فرهنگی شهرستان سرایان گفت: بنای تاریخی آسیاب مصعبی که با شماره 28724 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده در روستای مصعبی و در داخل خانه مرحوم دکتر اقدسی قرار گرفته و متعلق به مالک خانه می باشدویک فصل از مرمت آن به اتمام رسیده است.

محمدعرب مسئول میراث فرهنگی وگردشگری شهرستان سرایان شب گذشته درگفت وگوبا سرایان بیدارگفت:استفاده از نيروي حاصل از ذخيره سازي آب و تبديل آن به انرژي مكانيكي جهت بهره برداري اقتصادي مهمترين دستاورد ساخت بناهايي مانند آسيابها است.آسياب آبی مصعبی  نيز با اين طرز تفكر و به منظور استفاده از نيروي آب در روستای مصعبی ساخته شده است.
وی افزود : بنای تاریخی آسیاب مصعبی که با شماره 28724 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده  در روستای مصعبی و در  داخل خانه مرحوم دکتر اقدسی قرار گرفته و متعلق به مالک خانه می باشد.
مسئول میراث فرهنگی شهرستان سرایان اظهارکرد: با توجه به اینکه خانه مذکور به دلیل معماری سنتی بسیار زیبا تبدیل به اقامتگاه بوم گردی با عنوان گوهر خاتون شده و آسیاب قدیمی نیز داخل بنا قرار دارد بر زیبایی این اقامتگاه افزوده است که با توجه به اینکه در حال حاضر امکان استفاده بعنوان آسیاب آبی را ندارد بعنوان چایخانه و سالن پذیرایی اقامتگاه مورد استفاده قرار می گیرد.
عرب گفت : شکستن طاق و تویزه ها ، فرسودگی بندکشی ها و تخریب کف سازی آسیاب از جمله آسیب های بنا بود که با مشارکت مالک در مدت یک ماه مرمت شد و مرمت کامل بندکشی های سقف و دیوارها ، مرمت طاق های شکسته و لنگه های گچی ، کف سازی با سنگ لاشه و بندکشی از جمله اقدامات مرمتی صورت گرفته در این بنا بوده است.
وی خاطرنشان ساخت :  شهرستان سرایان که در حال حاضر به شهر آب انباری کهن و تاریخی شناخته می شده در گذشته های نه چندان دور و در زمان رونق قنات ها ، تعداد زیادی آسیاب آبی در اکثر نقاط شهرستان خصوصاً در شهر سرایان و در مسیر قنات زابر در خود جای داده بوده که نمونه ای از استفاده بهینه و حداکثری بشر از آب بوده است ، آسیاب آبی دستگاهی بوده است که برای خرد کردن گندم و سایر غلات و برای درست کردن آرد ساخته می شده  و با استفاده از تکنیک سرعت آب و یا فشار آب کار می کرده  است. معمولاً در کنار آبادى‌ها بر سر راه قنات، هر جا که پستى و بلندى اجازه مى‌داده از انرژى پاک و ارزان آب براى چرخش سنگ آسیاب استفاده مى‌شده است.
مسئول میراث فرهنگی سرایان بیان داشت : بنا شامل اجزاي متفاوتي با كاركردهاي گوناگون است. اولين بخش مجموعه آسياب جوي آب است كه آب را به تنوره منتقل ميكند. تنوره مخزني است با فرم شبيه به استوانه يا مخروط وارونه كه وظيفه آن ذخيره سازي آب با عمق زياد است كه نيروي زيادي را ايجاد ميكند. تنوره اين آسياب 8 متر عمق دارد و قطر آن در بالا ترين نقطه 1.75 متر است. كه با توجه به اينكه فرم تنوره مخروط ناقص است قطر دايره پاييني تنوره كمتر است. دليل اين امر اين است كه با توجه به اين كه فشار آب در پايين ترين قسمت تنوره بيشتر است ديواره تنوره ضخيم تر انتخاب ميشده و از قطر تنوره كاسته ميشده ايست. در ديواره تنوره آجرهايي كار شده تا بتوان وارد شدن به داخل تنوره وجود داشته باشد. از پايين ترين بخش تنوره روزنه اي با قطر حدود 10 سانتيمتر به قسمتي كه چرخ آسياب قرار دارد برخورد كرده و با فشار حاصل از حجم زياد آب چرخ را كه از جنس چوب است به چرخش در ميآورد و اين چرخش به سنگ رويي آسياب منتقل شده و گندم كه از طريق سوراخ وسط دو سنگ به قسمت مياني سنگها منتقل شده، آرد ميشود. ساير عناصر معماري اين آسيابها عبارتند از اطاقك آسياب، انبار گندم، انبار آرد و محل استراحت آسيابان. 
عرب عنوان نمود:اسنادومدرك خاص و مستندي از تاريخچه بنا در دست نيست ، اما با در نظر گرفتن اين امر كه منطقه سرايان در دوره صفويه در اوج رونق بوده و بیشتر آثار تاريخي شاخص منطقه به دوره صفويه تعلق دارد قدمت آسیاب های منطقه را نيز ميتوان به دوره صفويه نسبت داد 
انتهای پیام/
 
 

نظر شما